RBAh Stichting Regionale Beheersing Aziatische Hoornaar (Geelpoothoornaar)

Herken de Geelpoothoornaar

Het is essentieel om de Geelpoothoornaar (voorheen Aziatische hoornaar, Vespa velutina) te onderscheiden van de beschermde Europese hoornaar. Hier leert u de belangrijkste kenmerken.

Geelpoothoornaar vs Europese hoornaar

De twee soorten lijken op het eerste gezicht op elkaar, maar zijn goed te onderscheiden als u weet waar u op moet letten.

Geelpoothoornaar (Vespa velutina) — foto: Siga, CC BY-SA 3.0
Bestrijden

Geelpoothoornaar

  • Kleur: Overwegend donker/zwart lichaam
  • Achterlijf: Donker met smalle gele/oranje band op 4e segment
  • Poten: Opvallend gele uiteinden ("yellow-legged hornet")
  • Kop: Donker met oranje gezicht
  • Grootte: Koningin 3 cm, werkster 2-2,5 cm
  • Nest: Groot, bolvormig, hoog in bomen (tot 80 cm doorsnee)
Europese hoornaar (Vespa crabro) — foto: Niek Willems, CC BY-SA 2.5
Beschermd — niet bestrijden!

Europese hoornaar

  • Kleur: Bruinrood hoofd en borststuk
  • Achterlijf: Geel-zwart gestreept (duidelijke strepen)
  • Poten: Bruinrood, geen opvallende gele kleur
  • Kop: Geel met roodbruin bovenkant
  • Grootte: Koningin 3,5 cm, werkster 2,5-3 cm (groter!)
  • Nest: In holtes, boomstammen, muren — zelden vrijhangend

Foto's: Siga (V. velutina, CC BY-SA 3.0), Niek Willems (V. crabro, CC BY-SA 2.5), Francis Ithurburu (embryonest, CC BY-SA 3.0), APictche (voorjaarsnest, CC BY-SA 4.0) en Fredciel (zomernest, CC BY-SA 3.0) via Wikimedia Commons.

Kenmerken op een rij

Kenmerk Geelpoothoornaar Europese hoornaar
Lichaam Overwegend donker/zwart Bruin-rood met gele strepen
Poten Gele uiteinden (belangrijk kenmerk!) Bruin-rood
Grootte werkster 2 — 2,5 cm 2,5 — 3 cm (groter)
Grootte koningin Tot 3 cm Tot 3,5 cm
Nestlocatie Hoog in bomen, vrijhangend Holtes, muren, schuren
Nestgrootte Tot 80 cm doorsnee Kleiner, in beschutte ruimte
Gedrag bij bijenkast Bidt voor de vliegplank ("hawking") Komt zelden bij bijenkasten
Actieve periode Maart — november April — oktober
Status Invasieve exoot — bestrijden Inheems — beschermd!

Het nest herkennen

Nesten van de Geelpoothoornaar zijn in drie fasen te vinden.

Embryonest Geelpoothoornaar

Embryonest (maart — begin mei)

Het allereerste nestje van de overwinterde koningin. Zo groot als een pingpongballetje, met alleen de koningin erin. Vaak verstopt op beschutte plekken. Vroege vondst heeft de grootste impact!

Voorjaarsnest Geelpoothoornaar

Voorjaarsnest (maart — juni)

Klein primair nest, vaak op beschutte plekken: onder dakranden, in schuren, hagen of brievenbussen. Zo groot als een tennisbal tot sinaasappel. De koningin bouwt dit nest alleen.

Zomernest Geelpoothoornaar hoog in boom

Zomernest (juni — november)

Groot secundair nest, meestal hoog in loofbomen (10-30 meter). Bolvormig, tot 80 cm doorsnee, met uitvliegopening aan de zijkant. Kan duizenden werksters bevatten.

Wat te doen bij een vondst?

1

Houd afstand

Benader het nest niet. De Geelpoothoornaar kan agressief reageren als het nest wordt verstoord. Houd minimaal 5 meter afstand.

2

Maak een foto

Maak indien mogelijk een foto van het insect of het nest. Dit helpt bij de identificatie. Let op de kleur van de poten!

3

Meld de waarneming

Meld uw waarneming via waarneming.nl of neem contact met ons op. Vermeld de exacte locatie.

4

Niet zelf bestrijden

Probeer nooit zelf een nest te verwijderen. Bestrijding wordt uitgevoerd door opgeleide specialisten met de juiste beschermingsmiddelen.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen de Geelpoothoornaar en de Europese hoornaar?

De Geelpoothoornaar (Vespa velutina) heeft een overwegend donker/zwart lichaam met opvallend gele poten en is kleiner (werkster 2-2,5 cm). De Europese hoornaar (Vespa crabro) heeft een bruinrood hoofd en borststuk met een duidelijk geel-zwart gestreept achterlijf en is groter (werkster 2,5-3 cm). Het belangrijkste kenmerk zijn de gele poten van de Geelpoothoornaar.

Mag ik de Europese hoornaar bestrijden?

Nee. De Europese hoornaar (Vespa crabro) is een inheemse, beschermde soort. Alleen de Geelpoothoornaar (voorheen Aziatische hoornaar) is een invasieve exoot die bestreden wordt.

Wat moet ik doen als ik een nest van de Geelpoothoornaar vind?

Houd minimaal 5 meter afstand en benader het nest niet. Maak indien mogelijk een foto. Meld de waarneming via waarneming.nl of via het contactformulier van Stichting RBAh, met de exacte locatie. Bestrijd het nest nooit zelf — dit wordt gedaan door opgeleide specialisten.

Waar meld ik een Geelpoothoornaar of nest?

Meld een waarneming via waarneming.nl of neem contact op met Stichting RBAh. RBAh coördineert de bestrijding in de regio Delft, Pijnacker-Nootdorp, Rijswijk, Midden-Delfland en het Westland.

Hoe herken ik een nest van de Geelpoothoornaar?

Nesten doorlopen drie fasen: een embryonest (maart-begin mei, zo groot als een pingpongballetje, verstopt), een voorjaarsnest (maart-juni, ter grootte van een tennisbal tot sinaasappel, vaak onder dakranden of in schuren) en een zomernest (juni-november, groot en bolvormig tot 80 cm doorsnee, meestal hoog in bomen).

Twijfelt u?

Stuur ons een foto en wij helpen u met de identificatie. Liever een melding te veel dan een te weinig.

Stuur een melding